พักงานระหว่างสอบสวนได้กี่วัน? ข้อบังคับต้องเขียนอย่างไร และจ่ายเงินเท่าไร

พักงานระหว่างสอบสวนได้กี่วัน? ข้อบังคับต้องเขียนอย่างไร และจ่ายเงินเท่าไร

สมมติว่า บริษัทตรวจพบยอดสต็อกไม่ตรงกับระบบ ผู้จัดการขอให้ HR ส่งพนักงานคลังสินค้ากลับบ้านทันที พร้อมข้อความว่า “พักงานจนกว่าจะสอบสวนเสร็จ ไม่จ่ายค่าจ้าง” HR เปิดข้อบังคับแล้วพบเพียงหัวข้อโทษทางวินัย แต่ไม่มีข้อความเรื่องพักงานระหว่างสอบสวน คำถามจึงไม่ได้อยู่แค่ว่าจะสอบสวนกี่วัน แต่บริษัทมีอำนาจออกคำสั่งแบบนี้หรือไม่

ความเข้าใจผิดที่ทำให้ใช้เอกสารพลาด

มีข้อพักงานในตารางโทษก็ใช้ได้ทุกกรณี

ต้องอ่านว่าข้อนั้นรองรับการพักงานระหว่างสอบสวนจริงหรือเป็นโทษหลังพบความผิด การมีคำว่า “พักงาน” ไม่ได้ตอบเรื่องอำนาจ ขั้นตอน หรือค่าจ้างครบในตัวเอง

จ่ายครึ่งหนึ่งได้เสมอเพราะกฎหมายกำหนดไว้

ร้อยละ 50 เป็นขั้นต่ำตามมาตรา 116 หากข้อบังคับหรือข้อตกลงกำหนดให้จ่ายมากกว่านั้น ต้องตรวจสิทธิที่กำหนดไว้ด้วย ไม่ควรลดลงเองเพราะเห็นตัวเลขขั้นต่ำ

ครบ 7 วันแล้วออกคำสั่งใหม่ต่อได้

อย่าใช้การออกหนังสือฉบับใหม่เป็นวิธีต่อเวลาพักงานในข้อกล่าวหาเดิมโดยอัตโนมัติ การสอบสวนที่ยังไม่จบไม่ได้ทำให้เพดานเวลาหายไป

เซ็นรับหนังสือแปลว่ายอมรับผิด

ลายเซ็นรับทราบคำสั่งกับคำรับสารภาพเป็นคนละเรื่อง ต้องเขียนช่องลงนามให้ชัด และเปิดโอกาสให้ลูกจ้างชี้แจงข้อกล่าวหา

มาตรา 116 กำหนดอะไรบ้าง

ตาม พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน มาตรา 116 ในกรณีสอบสวนลูกจ้างซึ่งถูกกล่าวหาว่ากระทำความผิด นายจ้างจะสั่งพักงานระหว่างสอบสวนไม่ได้ เว้นแต่ข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานหรือข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างให้อำนาจไว้ ข้อความในสัญญาหรือเอกสารที่บริษัทใช้จึงต้องตรวจฐานและความสอดคล้องให้ชัด ไม่ใช่เติมประโยคในคำสั่งเฉพาะครั้งแล้วถือว่ามีอำนาจ

เมื่อมีฐานอำนาจแล้ว ยังต้องทำคำสั่งเป็นหนังสือ ระบุความผิด กำหนดระยะเวลาไม่เกิน 7 วัน และแจ้งก่อนพักงาน ควรระบุวันเริ่มกับวันสิ้นสุดให้แน่นอน แทนคำว่า “จนกว่าจะมีคำสั่งเปลี่ยนแปลง” และไม่เขียนขยายเป็น 7 วันทำงานโดยไม่มีการตรวจข้อกฎหมาย

ส่วนเงินระหว่างพักงาน ให้ตรวจอัตราที่ข้อบังคับหรือข้อตกลงกำหนดไว้ โดยต้องไม่ต่ำกว่าร้อยละ 50 ของค่าจ้างในวันทำงานที่ได้รับก่อนสั่งพักงาน รายการใดเป็นค่าจ้างต้องดูข้อเท็จจริงการจ่าย ไม่ใช่ยึดเฉพาะชื่อเงินเดือนบนสลิป

สอบสวนแล้วไม่มีความผิด ต้องคืนเงินอย่างไร

มาตรา 117 กำหนดให้จ่ายค่าจ้างเท่ากับค่าจ้างในวันทำงานนับแต่วันที่ถูกสั่งพักงาน โดยนำเงินที่จ่ายระหว่างพักงานมาหักเป็นส่วนหนึ่งได้ พร้อมดอกเบี้ยร้อยละ 15 ต่อปี เงินที่จ่ายครึ่งหนึ่งก่อนหน้านั้นจึงไม่ใช่ยอดสุดท้ายเมื่อผลสอบสวนพบว่าไม่มีความผิด

ตัวอย่างสมมติ ลูกจ้างมีค่าจ้างในวันทำงานวันละ 1,000 บาท และมีช่วงพักงานที่ต้องคำนวณค่าจ้าง 5 วัน รวม 5,000 บาท หากบริษัทจ่ายไปแล้ว 2,500 บาท เมื่อพบว่าไม่มีความผิด ยังคงต้องชำระส่วนต่าง 2,500 บาทและดอกเบี้ยตามกฎหมาย ตัวอย่างนี้ใช้ตัวเลขเพื่ออธิบายเท่านั้น การนับวันและฐานเงินของลูกจ้างจริงต้องตรวจอีกครั้ง

ข้อบังคับควรเขียนถึงการพักงานอย่างไร

แยกหมวดหรือหัวข้อของการพักงานระหว่างสอบสวนออกจากโทษทางวินัย ระบุผู้มีอำนาจสั่ง เงื่อนไขการใช้ ระยะเวลาภายในกรอบกฎหมาย อัตราเงินที่จ่าย วิธีแจ้งคำสั่ง และการจัดการเงินเมื่อผลสอบสวนไม่พบความผิด แล้วตรวจว่าแบบฟอร์มของ HR ใช้คำเดียวกัน

หากครบกำหนดแล้วแต่ยังสอบสวนไม่เสร็จ ต้องประเมินการกลับเข้าทำงานและมาตรการอื่นที่ชอบด้วยกฎหมายตามข้อเท็จจริง การจ่ายเต็มจำนวนไม่ได้แปลว่าบริษัทสามารถเรียกทุกมาตรการว่าไม่ใช่การพักงานเพื่อหลีกเงื่อนไขได้

ต้องเชื่อมกับเอกสารสอบสวนและการลงโทษด้วย

การพักงานไม่ได้ทำให้ข้อกล่าวหากลายเป็นความผิด บริษัทควรเก็บบันทึกการชี้แจง หลักฐานที่สนับสนุนและหักล้าง ตลอดจนเหตุผลของผู้วินิจฉัยให้แยกจากคำสั่งพักงาน ดูแนวทาง สอบสวนภายในองค์กรก่อนลงโทษ เพื่อออกแบบขั้นตอนให้ต่อเนื่อง

✅ Checklist ก่อนนำไปใช้จริง

ข้อกังวลที่นายจ้างและ HR มักถาม

บริษัทต้องกันความเสียหายให้ทัน จะรอตรวจเอกสารได้อย่างไร

ให้ตรวจฐานอำนาจและมาตรการรักษาหลักฐานโดยเร็วได้ แต่ความเร่งด่วนไม่ใช่เหตุยกเว้นขั้นตอนพักงาน ควรเตรียมเอกสารมาตรฐานไว้ก่อนเกิดเหตุ

พนักงานไม่เซ็นรับคำสั่งจะทำอย่างไร

ต้องมีหลักฐานการแจ้งที่เหมาะสมตามข้อเท็จจริง การไม่เซ็นไม่ทำให้หนังสือที่เนื้อหาไม่ชอบกลายเป็นหนังสือที่ชอบ และไม่ควรบังคับให้ลงนามยอมรับผิด

พบความผิดแล้วต้องคืนเงินเสมอหรือไม่

มาตรา 117 กล่าวถึงกรณีปรากฏว่าไม่มีความผิด หากผลสอบสวนเป็นอย่างอื่น ต้องตรวจฐานอำนาจ ความชอบของคำสั่ง และข้อกำหนดการจ่าย ไม่ควรสรุปว่าริบหรือหักเงินส่วนอื่นได้ทันที

ดำเนินการอย่างไรใน 6 ขั้นตอน

ขั้นที่ 1 รวบรวมข้อบังคับฉบับใช้จริง ข้อตกลงสภาพการจ้าง และสัญญาของผู้เกี่ยวข้อง

ขั้นที่ 2 แยกข้อกล่าวหาออกจากข้อเท็จจริงที่พิสูจน์ได้ พร้อมระบุเหตุจำเป็นของมาตรการ

ขั้นที่ 3 ตรวจอำนาจและจัดทำคำสั่งที่ระบุวันกับอัตราเงินอย่างชัดเจน

ขั้นที่ 4 แจ้งคำสั่งก่อนเริ่มพักงานและเก็บหลักฐานการแจ้งอย่างเหมาะสม

ขั้นที่ 5 ดำเนินการสอบสวนพร้อมติดตามกำหนดพักงาน โดยไม่ต่อเวลาอัตโนมัติ

ขั้นที่ 6 แจ้งผล ประเมินการทำงานต่อ และกระทบยอดเงินรวมถึงดอกเบี้ยที่ต้องจ่าย

สัญญาณที่ควรหยุดตรวจเอกสารก่อนใช้

• คำสั่งเขียนว่า “พักงานไม่รับค่าจ้างจนกว่าคดีจะสิ้นสุด”

• ข้อบังคับมีเพียงตารางโทษ แต่ไม่มีอำนาจพักงานระหว่างสอบสวน

• ฝ่ายเงินเดือนหยุดเงินก่อนมีคำสั่งและก่อนแจ้งลูกจ้าง

• บริษัทนับ 7 วันเฉพาะวันที่สำนักงานเปิด

• ผลสอบสวนไม่พบความผิด แต่ไม่มีผู้รับผิดชอบคืนส่วนต่าง

• ผู้สอบสวนใช้หนังสือพักงานเป็นหลักฐานว่าลูกจ้างผิดแล้ว

ทนายช่วยตรวจและจัดระบบเอกสารส่วนใดได้บ้าง

ไทยธนาสามารถตรวจข้อบังคับฉบับเดิมเทียบกับแบบคำสั่งและขั้นตอนที่บริษัทใช้จริง ระบุจุดที่ข้อความขัดกัน แล้วเสนอการแก้ไขให้ครอบคลุมอำนาจพักงานและการส่งงานระหว่าง HR ผู้สอบสวนกับฝ่ายเงินเดือน ขอบเขตงานควรตกลงตามเอกสารและลักษณะกิจการ ไม่ใช่เปลี่ยนเพียงหัวกระดาษของแบบฟอร์ม

❓ คำถามที่พบบ่อย

ก่อนนำไปใช้กับพนักงานจริง

ก่อนใช้คำสั่งพักงานครั้งต่อไป ลองให้ HR ชี้ให้ได้ว่าอำนาจอยู่ที่ข้อใด วันสิ้นสุดคือวันไหน และใครเป็นคนปรับยอดเงินหลังทราบผล หากยังตอบไม่ได้ ควรตรวจระบบเอกสารก่อนใช้คำสั่งจริง

แหล่งกฎหมายประกอบบทความ

พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน มาตรา 116–117

ตรวจบทบัญญัติที่เกี่ยวข้องสำหรับบทความวันที่ 12 ตุลาคม 2569 ข้อความตัวอย่างไม่ใช่แบบสัญญาพร้อมใช้ และไม่ได้รับรองผลของข้อพิพาทรายใด

บทความนี้เป็นข้อมูลกฎหมายทั่วไป ไม่ใช่คำวินิจฉัยเฉพาะคดี เพราะแต่ละกรณีต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริง เอกสาร และพยานหลักฐานประกอบ